Türkiye'nin enerjideki yeni yol haritası "Milli Enerji 2040" açıklandı (1)

İSTANBUL (AA) - Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye'nin 2040 itibarıyla 175 bin megavatlık rüzgar ve güneş kurulu gücüne ulaşacağını, yatırım tutarının yaklaşık 100 milyar dolar olarak hesaplandığını bildirdi.

Bakan Bayraktar, Cumhurbaşkanlığı Dolmabahçe Çalışma Ofisi'nde düzenlenen "Milli Enerji 2040" tanıtım toplantısında yaptığı sunumda, Türkiye'nin yeni dönemde gerçekleştireceği enerji yatırımlarına ilişkin hedefleri anlattı.

Yapay zekanın enerji ve ekonomi alanlarında köklü değişiklikler getireceğini belirten Bayraktar, Türkiye'nin bu dönemde rekabet gücünü koruyabilmesi için kritik madenlerde ilerleme kaydetmesi ve elektrik altyapısını güçlendirmesi gerektiğini söyledi.

Bayraktar, 2017'de Milli Enerji ve Maden Politikası'nın açıklandığını anımsatarak, madencilik alanında da benzer bir yol haritasını 2027'de açıklamayı hedeflediklerini bildirdi.

Enerjide dışa bağımlılığın 2030'da yüzde 50'nin altına indirilmesinin hedeflendiğini belirten Bayraktar, bu amaçla enerji verimliliği, nükleer enerji, yenilenebilir enerji, petrol ve doğal gaz ile maden olmak üzere 5 alana odaklanıldığını aktardı.

- Elektrikleşme artırılacak

Elektrikleşme sürecinde talep ve arz tarafının birlikte düzenleneceğini anlatan Bayraktar, Türkiye'nin 2040'taki enerji talebinin 230 milyon ton petrol eş değeri olarak hesaplandığını söyledi.

Bayraktar, Türkiye ekonomisinin tüm alanlarında elektrikleşmenin artacağını, bunun için güçlü bir elektrik altyapısına ihtiyaç duyulduğunu belirterek, "Elektrik talebini 551 teravatsaat değil, 680 teravatsaate çıkararak elektrikleşmeyi ve elektrik talebini bu anlamda artırmayı hedefliyoruz. Talebin büyük kısmı elektrikli araçlardan gelecek. Petrol ve dizele olan bağımlılığımızı azaltacağız. Elektrikli araçların enerji tüketimi 3,5 teravatsaate ulaştı ancak 90 teravatsaate gidecek önemli bir büyüme alanı olarak görülüyor." değerlendirmesinde bulundu.

Diğer büyüme alanlarından birinin veri merkezleri olduğunu aktaran Bayraktar, Türkiye'nin 2040 öngörüsünde bu merkezler için ilave 55 teravatsaat elektrik talebinin yer aldığını bildirdi.

Bayraktar, konuya ilişkin şunları kaydetti:

"2040 öngörümüz Türkiye'nin 55 teravatsaatlik bir ilave elektriğe veri merkezlerinde ihtiyaç duyacağını gösteriyor. Elektrolizör, yani yeşil hidrojen üretimini, sanayimizin aslında o enerji dönüşümü için ihtiyaç duyacağı elektrik talebini 20 teravatsaate olarak öngörüyoruz. Yaklaşık 1,7 milyon doğal gaz abonesine eş değer bir ısı pompasını özellikle kırsal alanlarda sistemimize almamız lazım. Tüm sektörlerde hedeflere ulaşılması durumunda 2040'ta Türkiye, yüzde 36'lık bir elektrikleşmeye ulaşacak. En büyük ilerleme ulaştırmada gözüküyor. Şu an yüzde 1'in altında elektrikleşme ulaştırmada, onu yüzde 24'e çıkarıyoruz. Sanayide yüzde 28 olan rakamı yüzde 33'e çıkarıyoruz. Konutlarımızda yüzde 22 olan elektrikleşme oranını yüzde 30'a çıkarıyoruz. Dolayısıyla ama toplamda Türkiye ekonomisi yüzde 36 elektrikleşecek."

Bakan Bayraktar, COP31'de Türkiye'nin dünya kamuoyuna sunacağı hedefin 2035'te yüzde 35'lik elektrikleşme olduğunu söyledi.

Enerji verimliliği alanında daha az enerjiyle daha fazla üretim yapan bir Türkiye hedeflediklerini vurgulayan Bayraktar, "Enerji yoğunluğunu düşürmüş bir Türkiye hedefimiz var. Enerji verimliliği ve elektrikleşme konularına yatırım her zamankinden daha fazla olacak. 10 yıl önce yıllık 1 milyar dolardı. Şimdi 3,5 milyar doları bulurdu. Önümüzdeki süreçte yıllık 15 milyar dolar hem elektrikleşme veya hem de enerji verimliliği için yatırıma ihtiyacımız var. Enerji yoğunluğunu 2025-2040 döneminde yüzde 40 azaltmayı düşünüyoruz. Böylelikle Türkiye'nin kümülatifte tasarrufu, kazancı yaklaşık 240 milyar dolar oluyor."

- Türkiye'nin kurulu gücü 2040'ta 281 bin megavat olacak

Bakan Bayraktar, Türkiye'nin 2025 itibarıyla 123 bin megavat kurulu güce sahip olduğunu, yeni yatırımlarla bu kapasitenin artacağını bildirdi.

Türkiye'nin toplam kurulu gücünün 2040'a gelindiğinde 281 bin megavata ulaşmasının öngörüldüğünü dile getiren Bayraktar, "Yaklaşık 160 megavatlık bir artışla, yani bugüne kadar yaptığımızın 1-1,5 buçuk katını önümüzdeki 13-14 yılda yapmamız gerekiyor, 281 bin megavata çıkacak. Yenilenebilir oranı ise yüzde 63'ten yüzde 77'ye gelecek. İhtiyacımız olan yatırım tutarı yaklaşık 190 milyar dolar. Bu 190 milyarın yaklaşık yüzde 95'i sıfır emisyonlu veya düşük emisyonlu, yani başta yenilenebilir olmak üzere enerji kaynaklarına yapacağımız yatırım anlamına geliyor. COP29'a giderken, Cumhurbaşkanımız Türkiye'nin o günkü kurulu gücünün 4 katını hedef koymuştu. Yani 30 bin megavatlık rüzgar ve güneşte 120 bin megavata gideceğiz diyordu. Şimdi bugün yaklaşık 44-45 bin megavatlara geldik. 4 hedefimizi koruyoruz. 2040'ta Türkiye, inşallah 175 bin megavatlık rüzgar ve güneş kurulu gücüne ulaşacak. Offshore rüzgar buna dahil. Yatırım tutarımız yaklaşık 100 milyar dolar."

Bayraktar, Türkiye'nin 175 bin megavatlık yenilenebilir enerji hedefine ulaşmak amacıyla deniz üstü rüzgar enerjisi, uluslararası yatırım işbirlikleri, mevcut santrallerde kapasite artışı ve hibrit sistemlere ağırlık vereceklerini belirtti.

Bu kapsamda 2040'a kadar 6 bin megavat deniz üstü rüzgar kurulu gücüne ulaşmayı hedeflediklerini aktaran Bayraktar, ilk YEKA deniz üstü rüzgar yarışmasının gelecek yıl nisanda yapılmasının planlandığını, şartnamenin ise kasımda açıklanacağını bildirdi.

Bayraktar, mevcut rüzgar santrallerinin yenilenmesinin ve 1 megavatın altındaki küçük ölçekli güneş enerjisi santrallerinin yaygınlaştırılmasının hedeflendiğini kaydetti.

Rüzgarda 50 bin megavatlık yeni bir hedef bulunduğunu belirten Bayraktar, bu kapasite için yaklaşık 35 bin ton kalıcı mıknatısa ihtiyaç duyulduğunu, mıknatısların Türkiye'de üretilmesi için çalışmaların başlatıldığını ifade etti.

(Sürecek)