Türkiye toryum rezervlerini nükleer teknolojide kullanmak için Danimarkalı şirketle işbirliğine gitti

ANKARA (AA) - Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının ilgili kuruluşu Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu (TENMAK) Danimarka merkezli Copenhagen Atomics ile nükleer enerjinin ham maddelerinden biri olan toryumun yenilikçi teknolojilerde kullanılmasına imkan sağlayacak bir mutabakat zaptı imzaladı.

Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın refakatinde imzalanan mutabakat zaptıyla toryumun yeni nesil nükleer teknolojilerde kullanılmasına yönelik çalışmalar yapılacak.

Bu çalışmalar sayesinde toryum bileşiklerinin yerli imkanlarla üretilmesi amaçlanıyor.

Mutabakat zaptıyla, Türkiye'nin sahip olduğu toryum kaynaklarının yüksek katma değerli nükleer teknolojilerde değerlendirilmesine yönelik yerli sanayi ve teknoloji paydaşları ile araştırmacıların sürece dahil edilmesi sağlanacak.

Çalışmaların öncelikli başlıklarından birini, toryumun yeni nesil nükleer reaktör teknolojilerinde, ergimiş tuz reaktörlerinde kullanılabilecek nitelikte Türkiye'de üretilmesine yönelik Ar-Ge ve projelendirme faaliyetleri oluşturacak.

Bu doğrultuda nükleer yakıt standartlarını karşılayan toryum bileşiklerinin yerli imkanlarla üretilmesi ve Türkiye'nin bu alanda uluslararası çapta etkin bir tedarikçi konumuna ulaşması hedefleniyor.

Danimarka merkezli Copenhagen Atomics, toryumun nükleer yakıt çevriminde kullanımına imkan sağlayabilecek dördüncü nesil reaktör konseptlerinden biri olan ergimiş tuz reaktörlerine yönelik Ar-Ge çalışmaları yürütüyor.

"Onion Core" adını verdiği modüler ergimiş tuz reaktörü konseptine yoğunlaşan Danimarkalı şirket, TENMAK ile yaptığı işbirliği çerçevesinde söz konusu teknolojiyi Türkiye'nin araştırma altyapısı, insan kaynağı ve sanayi kabiliyetleri açısından değerlendirecek.

- "Birçok ülke bu teknolojiyi geliştirmek için çalışıyor"

Bakan Bayraktar, imza töreninin ardından mutabakat zaptına ilişkin yaptığı açıklamada, büyük ölçekli reaktörlerin yanı sıra son dönemde nükleerin yeni çağı olarak ifade edilen küçük modüler reaktörlerin de çok hızlı şekilde geliştiğini ifade etti.

Dünyada birçok ülkenin bu teknolojiyi geliştirmek için çalıştığını belirten Bayraktar, şunları kaydetti:

"Türkiye de bu konuda önemli faaliyetler içerisinde ve birçok proje paralel bir şekilde yürüyor. Türkiye'deki yatırımcılar, bizim kamu kurumlarımızla beraber ortak bir şekilde bu projeleri yürütmeye gayret ediyorlar. Onun dışında, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımızın ortaya koyduğu teşvik programı sayesinde ciddi bir ilgi oluşmuş durumda. Biz de 'farklı teknolojileri ülkemize nasıl kazandırabiliriz' düşüncesinden hareketle çalışıyoruz. Çünkü bu süreçte, bunların hangisi daha ileri gidecek ve gerçekten ticarileşecek önümüzdeki birkaç yıl içerisinde bu belli olacak."

Bayraktar, TENMAK ile Copenhagen Atomics arasında imzalanan mutabakat zaptının farklı bir özelliği olduğunu vurgulayarak, "Küçük modüler reaktörlerde, Copenhagen Atomics'in teknolojisinde toryum yakıtı öne çıkıyor. Toryum, çok yoğun bir şekilde ülkemizde bulunan, bu anlamda yakıtın dışa bağımlılığının olmayacağını düşündüğümüz bir teknoloji olduğu için ayrı bir önemi var. Bu işbirliği, ümit ediyorum netice verecek ve bu alandaki çalışmalar ileride ticarileşebilecek bir ürüne dönüşecek. Farklı bir yakıt, özellikle toryum olması açısından bu işbirliği önemli. TENMAK ve ilgili kurumlarımızla beraber bu ilgili şirket bu çalışmaları yürütecek." değerlendirmesinde bulundu.