Siirt'te et ve süt verimi yüksek keçi ırkları oluşturmak için suni tohumlama yapılıyor
SİİRT (AA) - FECRİ BARLIK - Siirt Üniversitesi bünyesindeki Küçükbaş Hayvan Reprodüktif Biyoteknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde Macaristan ve Almanya'dan getirilen yüksek verimli damızlık keçilerden elde edilen spermalar, 1000 kıl keçisine suni tohumlamayla nakledildi.
Yükseköğretim Kurulu tarafından "Bölgesel Kalkınma Odaklı Misyon Farklılaşması ve İhtisaslaşması Programı" kapsamında 2018'de "tarım ve hayvancılık" alanında pilot üniversite seçilen Siirt Üniversitesi, alanında ülkede lokomotif olma hedefi doğrultusundaki çalışmalarını sürdürüyor.
Bu kapsamda et ve süt verimi yüksek ırkların yaygınlaştırılması amacıyla çalışma başlatan Siirt Üniversitesince, Siirt-Kurtalan kara yolu Başur Çayı mevkisindeki 30 dönüm alanda kurulan Küçükbaş Hayvan Reprodüktif Biyoteknoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi 2023'te hizmet vermeye başladı.
Kentteki keçi yetiştiricilerinin kazancını artırmak amacıyla üç yıl önce Macaristan'dan et ve süt verimi yüksek 11'i erkek olmak üzere 30 "Anglo-Nubian" ve Almanya'dan et verimi yüksek 15'i erkek olmak üzere 40 "Boer" ırkı damızlık keçi merkeze getirildi.
Bölgeye adaptasyon sürecinin ardından belirlenen erkek damızlıklardan elde edilen spermalar, 20 Ağustos'tan itibaren suni tohumlama yöntemiyle yerel ırk kıl keçilerine nakledilmeye başlandı.
Üniversite ile Siirt Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği işbirliğiyle yürütülen çalışma kapsamında 1000 keçiye tohumlama yapıldı.
Çalışmanın ilk etabında 1500 keçinin tohumlanması hedefleniyor.
- "Hedefimiz, yüksek verimli melez ırklar oluşturmaktır"
Siirt Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nihat Şındak, AA muhabirine, bölgedeki keçi ırklarının et ve süt verimini artırmaya yönelik çalışmalar sürdürdüklerini söyledi.
Bu kapsamda yetiştiricilerle yaptıkları görüşmeler sonucu saha çalışmalarına başladıklarını ifade eden Şındak, "Hedefimiz, bölgeye adapte edilmiş yüksek verimli keçi ırklarının spermalarından melezleme çalışmaları yapmak ve bu suretle de yüksek verimli melez ırklar, yeni ırklar oluşturmaktır. Bu çerçevede ilk etapta 1500 hayvan çalışmaya dahil edilecek. Dolayısıyla bu çalışma sonucunda elde edilecek Boer ve Anglo-Nubian kıl keçisi melezlerinin annelerinden daha yüksek verimli olmaları beklenmektedir." dedi.
Yurt dışından getirilen ırkların hastalıklardan ari olmasını ve bölgeye adaptasyonunu avantaj olarak değerlendirdiklerini dile getiren Şındak, çalışmalardan elde edilecek sonuçlara göre bu uygulamayı Siirt ve bölge illeri başta olmak üzere yurt geneline yaygınlaştırmaya çalışacaklarını söyledi.
Boer ve Anglo-Nubian keçi ırklarının özelliklerine değinen Şındak, şunları kaydetti:
"Boer ırkının özelliği etçi bir keçi ırkı olmasıdır. Özellikle olgunları 130 kilogram ağırlığa kadar ulaşabilmektedir. Yine oğlak verimi bakımından da kıl keçilerimize göre iki kat daha verimlidir. Yavru verimi açısından da ağırlık açısından da çok daha ciddi bir fark bulunmaktadır. Anglo-Nubian ırkı ise yine hem cüsse hem süt verimi bakımından kıl keçilerinden daha iyi. Özellikle süt verimi açısından çok yüksek bir verim kapasitesine sahiptir. Ortalama bir laktasyondaki süt verimi 800 litre ile 1 ton arasında değişmektedir."
- "Hedefimiz, yetiştiricilerimize verimli hayvanlar kazandırmak"
Siirt Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Ali İlbaş da suni tohumlamayla elde edilecek yeni melezlerin, küçükbaş hayvancılıkta önemli potansiyele sahip Siirt'e katkı sağlayacağını belirtti.
Siirt'te yaklaşık 550 bin keçinin bulunduğunu dile getiren İlbaş, çalışmayla et ve süt veriminin artırılması durumunda yetiştiricilerin sektördeki çalışmalarının yoğunlaşacağına inandığını söyledi.
İlbaş, "Siirt'te 1 milyon 250 bine yakın küçükbaş hayvanımız var. Bu konuda Türkiye'de üçüncü sıradayız. Hedefimiz, yetiştiricilerimize verimli hayvan ırkları kazandırarak onların köylerinde kalmasını ve bu mesleği sürdürmesini sağlamak." diye konuştu.
Merkeze bağlı Ekmekçiler köyünde keçi yetiştiriciliği yapan Mehmet Emin Yüztaş da kendisine ve köyde yaşayan akrabalarına ait 450 keçiye suni tohumlama yapıldığını anlattı.
Hayvancılığın desteklenmesinin büyük önem taşıdığını vurgulayan Yüztaş, "Siirt merkezden hocalarımıza da teşekkür ederiz. Hayvanlarımıza hem et hem süt verimi yüksek ırklardan tohumlama yaptılar." ifadelerini kullandı.












