İzmir’in “Çernobil”i temizlendi! Türk mühendislerden küresel başarı

İZMİR – BHA

İzmir’in Gaziemir ilçesindeki eski kurşun fabrikası sahasında 2007 yılında tespit edilen radyoaktif atıkların temizlenmesine yönelik çalışmalar tamamlandı. Uzun yıllar boyunca “İzmir’in Çernobili” olarak anılan ve kentin önemli çevre sorunları arasında gösterilen bölgede, 2022 yılında başlatılan çevresel iyileştirme süreci dört yılın ardından sonuçlandı.

Kamu kurumlarının iş birliğinde EKOVAR Çevre Grup A.Ş. tarafından yürütülen çalışmaların ardından Nükleer Düzenleme Kurumu, nihai raporları, ölçüm ve analizleri ile denetim sonuçlarını değerlendirdi. Kurum, 22 Ekim 2026 tarihli ve 2026-45/1 sayılı kararıyla sahada radyoaktif kirliliğin giderildiğini ve alanın kullanımına radyolojik açıdan engel bulunmadığını bildirdi.

Türk mühendislerin başarısı COP31 Zirvesi’nde anlatılacak

Gaziemir’de gerçekleştirilen çevresel iyileştirme operasyonu, uluslararası alanda da örnek proje olarak gündeme taşınıyor. Dört yıl süren çalışmanın nasıl yürütüldüğü, 197 ülkenin katılımıyla Antalya’da gerçekleştirilecek COP31 Zirvesi’nde anlatılacak.

EKOVAR Yönetim Kurulu Başkanı Mesut Özer, projede Türk mühendisliğine ve yerli teknik kapasiteye güvendiklerini belirterek şu değerlendirmede bulundu:

“Biz bu projede Türk mühendisliğine, bilgi birikimimize ve kendi teknik kapasitemize güvendik. Hedefimiz, son derece hassas bir alanda gerekli teknik ve güvenlik koşullarına uygun biçimde çalışarak çevresel iyileştirme sürecine katkı sunmaktı. Türk mühendisleri, atık yönetimi ve çevresel iyileştirmede küresel bir imza attı. İşte bunu şimdi Dünya’nın en büyük çevre zirvesinde referans olarak sunmanın gururunu yaşıyoruz.”

Türkiye küresel çevresel iyileştirme pazarında söz sahibi olabilir

Dünyanın farklı bölgelerinde çevresel kirlilik nedeniyle iyileştirme bekleyen çok sayıda alan bulunduğuna dikkat çeken Özer, bu tür projelerin uzmanlık, teknik altyapı ve uzun vadeli planlama gerektirdiğini vurguladı.

Küresel çevresel iyileştirme pazarının 2033 yılında 233,6 milyar dolara ulaşmasının beklendiğini belirten Özer, Türkiye’nin bu alanda daha güçlü bir konuma gelmesi gerektiğini ifade etti.

Türkiye’nin atık yönetimi, geri dönüşüm ve çevresel hizmetler alanındaki deneyiminin uluslararası projelere taşınabileceğini kaydeden Özer, şöyle konuştu:

“Türkiye’de atık yönetimi, geri dönüşüm ve çevresel hizmetler alanında önemli bir birikim var. Bu birikimi yalnızca ülkemizdeki projelerle sınırlı tutmamalıyız. Türk mühendislerinin bilgi ve deneyimini uluslararası projelere taşıyabiliriz.”

Özer, şirketler, üniversiteler, araştırma kurumları ve kamu kuruluşları arasında geliştirilecek iş birliklerinin Türkiye'nin küresel çevresel iyileştirme pazarındaki etkinliğini artırabileceğini belirtti.

Temizlik çalışmaları kamu kurumlarının denetiminde yürütüldü

Gaziemir’deki eski kurşun fabrikası sahasında gerçekleştirilen iyileştirme faaliyetleri, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının koordinasyonunda ve Nükleer Düzenleme Kurumunun düzenleyici kontrolü altında yürütüldü.

Çalışmalar kapsamında ortaya çıkan radyoaktif atıkların yönetimini Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu üstlendi. Radyoaktif atıklar dışındaki diğer atıkların yönetimi ve topraktaki kimyasal kirliliğe ilişkin işlemler ise Bakanlık tarafından gerçekleştirildi.

Nükleer Düzenleme Kurulunun aldığı kararın radyolojik değerlendirmeleri kapsadığı belirtilirken, Gaziemir’deki dört yıllık iyileştirme operasyonunun COP31 Zirvesi’nde uluslararası ölçekte örnek gösterilmesi hedefleniyor.