İSTANBUL-BHA
İstanbul Sanayi Odası (İSO), Türkiye’nin en büyük ikinci 500 sanayi kuruluşunu açıklayan 2024 raporunu kamuoyuyla paylaştı. Ağırlıklı olarak KOBİ niteliğindeki şirketlerin yer aldığı listede, üretimden satışlar bir önceki yıla göre yüzde 41 artarak 1 trilyon 393 milyar TL’ye yükseldi. Ancak, enflasyondan arındırıldığında reel bazda binde 1’lik düşüş yaşandı.
Listede şampiyonlar
Listenin zirvesinde bu yıl büyük bir sıçrama yapan İstanbul Asfalt Fabrikaları yer aldı. Şirket, 4 milyar 186 milyon TL üretimden satışla birinci olurken, onu Yılmaz Redüktör ve Boyteks Tekstil izledi. Bu üç şirket geçen yıl sırasıyla 283., 412. ve 490. sıralarda yer almıştı.
2024 yılı, İSO İkinci 500 firmaları için üretim artışına rağmen kârlılık açısından zorlu geçti.
Faaliyet karı: %18,9 düşüşle 118 milyar TL
Faaliyet kârlılığı: %12,6’dan %7,3’e geriledi
Vergi öncesi kar-zarar toplamı: %63,8 azalışla 34 milyar TL
Satış karlılığı: %8,2’den %2,1’e düştü
Enflasyon muhasebesi sonucu oluşan 20,6 milyar TL’lik zarar, bu düşüşte önemli rol oynadı.
Borçlarda yavaşlama, maliyetlerde artış
Finansman giderleri %45,4 artarak 95 milyar TL’ye yükseldi.
Toplam borç artışı önceki yıl %76,7 iken 2024’te %32,2’ye geriledi.
Öz kaynakların aktif içindeki payı %55,2’ye çıktı.
İhracat performansı parladı
İSO İkinci 500’ün toplam ihracatı 2024’te %6,2 artışla 15,9 milyar dolar oldu. Bu oran İSO 500’ün üzerinde gerçekleşti. Tekstil ve giyim sektöründeki güçlü dış satışlar bu artışta etkili oldu.
Zarar eden firma sayısı tarihi zirvede
Vergi öncesi zarar eden firma sayısı 159’a yükselerek 1997’den bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Faiz, amortisman ve vergi öncesi zararda da rekor seviye görüldü.
Katma değerde teknoloji vurgusu
Düşük teknolojili sanayi: %41 (3,6 puan düşüş
Orta-yüksek teknolojili sanayi: %28 (2,3 puan artış)Yüksek teknoloji: %3,3
İlk kez orta-yüksek ve yüksek teknoloji sektörlerinin toplam payı %30’u aştı.
İstihdam ve maaşlar arttı
Toplam istihdam: 291 bin kişi, %2,2 artış
Maaş ve ücretlerdeki artış: %90,9
AR-GE yapan firma sayısı: 238 (rekor düzey)
AR-GE harcamaları: %120 artışla 8,6 milyar TL
Halka açılma trendi yükseliyor
İSO İkinci 500’de halka açık firma sayısı 39’a yükselerek rekor kırdı. Yabancı sermayeli firma sayısı ise 67’ye çıktı.
Sanayinin yüzü Anadolu'ya dönüyor
135 şirketle İstanbul yine başı çekerken, Ege Bölgesi Sanayi Odası (38), Kocaeli ve Gaziantep (36) izledi.
Gıda ve kimya sektörü
Gıda ürünleri sanayisi: 108 firma
Kimya, plastik ve kauçuk: 75 firma
Tekstil: 68 firma
Metal ve makine imalatı: 61 firma
Bu 4 sektör, toplam üretimden satışların yaklaşık %62’sini oluşturdu.